در حالی که بسیاری از جوانان افغانستان با چالشهایی چون بیکاری، فقر، فشارهای روانی و خطر گرایش به آسیبهای اجتماعی روبهرو هستند، ورزشکاران، آگاهان اجتماعی و فعالان رسانهای، ورزش را یکی از مؤثرترین راهکارها برای ساختن جامعهای سالم و کاهش آسیبهای اجتماعی میدانند. آنان باور دارند که گسترش فرهنگ ورزش، ایجاد امکانات مناسب و نقشآفرینی رسانهها میتواند جوانان را به سوی زندگی سالمتر و آیندهای امیدوارکنندهتر سوق دهد.
ورزش در سالهای اخیر بیش از گذشته در میان جوانان افغانستان مورد توجه قرار گرفته است. با وجود محدودیتها، بسیاری از جوانان تلاش میکنند با حضور در باشگاهها و میدانهای ورزشی، سلامت جسم و روان خود را حفظ کنند. با این حال، آنان میگویند کمبود امکانات و هزینههای بالای استفاده از باشگاههای ورزشی، از مهمترین موانع ادامه فعالیتهای ورزشی به شمار میرود.
هجران، مربی ورزشی و از قهرمانان کشور، میگوید ورزش تأثیر مستقیمی بر شخصیت و آینده جوانان دارد.
او میگوید:
«جوانان باید برای کنترل احساسات، ساختن شخصیت و حفظ سلامتی خود ورزش را انتخاب کنند. ورزش سبب میشود آنان از هر نوع اعتیاد و رفتارهای نادرست دور بمانند. وقتی جوانان مصروف ورزش باشند، کمتر به کارهای آسیبزا فکر میکنند. در کنار آن، خانوادهها نیز باید فرزندان خود را برای ورزش کردن تشویق و حمایت کنند.»
شماری از جوانان نیز میگویند ورزش برای آنان تنها یک سرگرمی نیست، بلکه راهی برای مقابله با فشارهای روحی و مشکلات روزمره است.
علیم عثمانی، ۲۵ ساله از ولایت پنجشیر، میگوید از دوران کودکی با اهمیت ورزش آشنا شده و رسانهها نیز در افزایش علاقه او به این حوزه نقش داشتهاند.
او میگوید:
«ورزش عامل سلامتی است. هر زمان که با مشکلات و دغدغههای زندگی روبهرو میشوم، به جای انتخاب راههای نادرست، ورزش میکنم. اگر امکانات بیشتر شود، هزینه باشگاهها کاهش یابد و محیطهای مناسبتری برای ورزش ایجاد شود، بسیاری از جوانان به جای گرایش به اعتیاد، ورزش را انتخاب خواهند کرد.»
در کنار جوانان، دختران نیز ورزش را بخش مهمی از زندگی خود میدانند.
اسما ایشان، از باشندگان کابل، میگوید فعالیتهای ورزشی تأثیر چشمگیری بر سلامت جسم و روان او داشته است.
او میگوید:
«ورزش باعث کاهش استرس، افزایش تمرکز و ایجاد تعادل در زندگی من شده است. وقتی ورزش میکنم، انرژی بیشتری دارم و میتوانم کارهای روزمرهام را بدون احساس خستگی انجام دهم. امیدوارم زمینه ورزش برای دختران و زنان نیز بیش از پیش فراهم شود.»
آگاهان اجتماعی نیز تأکید میکنند که توجه به ورزش، در حقیقت سرمایهگذاری برای آینده جامعه است.
عزیز بارکزی، آگاه اجتماعی، میگوید:
«ورزش تنها به سلامت جسم کمک نمیکند، بلکه سلامت روان را نیز تقویت میکند. جامعهای که جوانان آن ورزش نکنند، بخشی از توانایی و ظرفیت خود را از دست میدهد. متأسفانه هزینه بسیاری از باشگاههای ورزشی بالاست و همه خانوادهها توان پرداخت آن را ندارند. اگر دولت و سرمایهگذاران زمینه ایجاد مراکز ورزشی ارزانقیمت و در دسترس را فراهم کنند، جوانان به جای گرایش به اعتیاد و دیگر آسیبهای اجتماعی، به ورزش روی خواهند آورد.»
در کنار توسعه امکانات ورزشی، رسانهها نیز میتوانند نقش مهمی در ترویج فرهنگ ورزش ایفا کنند.
روحالله امیری، فعال رسانهای، میگوید:
«رسانهها نباید تنها به پوشش مسابقات ورزشی بسنده کنند، بلکه باید با تولید برنامههای آموزشی، معرفی ورزشکاران موفق، پرداختن به نقش ورزش در سلامت روان و پیشگیری از آسیبهای اجتماعی، جوانان را به ورزش تشویق کنند. هرچه آگاهی مردم درباره فواید ورزش بیشتر شود، مشارکت جوانان در فعالیتهای ورزشی نیز افزایش خواهد یافت.»
کارشناسان معتقدند توسعه ورزش همگانی نیازمند همکاری دولت، رسانهها، نهادهای آموزشی، خانوادهها و بخش خصوصی است. به باور آنان، ایجاد میدانهای ورزشی، کاهش هزینه استفاده از باشگاهها، حمایت از ورزشکاران و گسترش برنامههای آگاهیبخش، میتواند زمینه حضور گستردهتر جوانان در فعالیتهای ورزشی را فراهم سازد.
ورزش امروز تنها رقابت برای کسب مدال نیست، بلکه راهی برای حفظ سلامت، تقویت امید، افزایش همبستگی اجتماعی و پیشگیری از آسیبهایی است که آینده نسل جوان را تهدید میکند. بسیاری از ورزشکاران و کارشناسان بر این باورند که هر اندازه سرمایهگذاری در این بخش افزایش یابد، جامعه نیز از سلامت، امنیت و پویایی بیشتری برخوردار خواهد شد.
عظیمی-سیتینیوز
